Schopenhauer’in Kirpileri: Yakınlık İçinde Yalnızlık

Birbirimize yaklaşmak istiyoruz ama çok yaklaştığımızda canımız yanıyor, geri çekiliyoruz. Bir yandan yalnızlık da başka bir acı. Peki o zaman nasıl seveceğiz, nasıl bağlanacağız, nasıl yaşayacağız? Amerikalı psikanalist Deborah Anna Luepnitz, bu kitapta, Arthur Schopenhauer’un ünlü “kirpiler” metaforundan ilhamla, insan ilişkilerinde yakınlığın çelişkili doğasını inceliyor. Schopenhauer der ki: Soğuk bir kış gününde üşüyen kirpiler, ısınmak için birbirlerine sokulurlar ama dikenleri birbirine batınca geri çekilirler. Yalnız kalınca yeniden üşür, tekrar yaklaşırlar. Sonunda aralarında ne çok uzak ne de çok yakın olacak, acıyı da sıcaklığı da dengeleyecek bir mesafe kurmayı öğrenirler. İşte bu kitap, tam da bu mesafenin nasıl bulunacağını sorgulayan, yer yer hüzünlü, yer yer umut dolu bir yolculuk. Luepnitz, terapist olarak çalıştığı vakalardan beş gerçek hikâye sunuyor. Eşinden ayrı yaşayan bir adam, kayıptan kaçan bir kadın, sokakta doğmuş bir çocuk, sevgiyi şiddetle karıştıran bir çift ve yakınlığı arzularken sabote eden bir genç. Her biri insan olmanın, sevilmenin ve sevmenin ne kadar karmaşık bir şey olduğunu gösteriyor. Yazar bu hikâyeleri anlatırken yalnızca psikolojik tahliller yapmıyor; Virginia Woolf’tan Freud’a, Lacan’dan Derrida’ya, psikanaliz, felsefe ve edebiyatı iç içe geçirerek okura derinlikli bir anlatı sunuyor. Hem akademik bir içeriğe sahip hem de son derece okunabilir bir dile sahip olan Schopenhauer’in Kirpileri, terapi odasından bir yansıma olmanın çok ötesine geçerek, hepimizin kırılganlıkla sınandığı bir hayatta, insani yakınlıkların hassas doğasını sorgulayan bir rehbere dönüşüyor. Bu kitapta ne aşk yüceltiliyor ne de yalnızlık kutsanıyor. Aksine, insan ilişkilerinin sıcakla acı, çekimle kaçış, bağlanmayla özgürlük arasında gidip gelen doğası büyük bir açıklıkla ele alınıyor. Okudukça kendi yaralarımızı da, başkalarının savunma duvarlarını da daha iyi anlamaya başlıyoruz